Overgang: maatschappelijk vraagstuk

Vorig jaar publiceerde de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) het advies Recept voor maatschappelijk probleem. Daarin vroeg hij aandacht voor de onderliggende sociale en maatschappelijke oorzaken van medicalisering van levensfasegerelateerde vraagstukken. Voorbeelden die het advies beschrijft zijn onder andere overspannenheid onder jongvolwassenen, ouderdomskwalen en druk gedrag van jonge schoolkinderen. Vaak gaat het daarbij niet slechts om een individueel medisch probleem, maar is er meer aan de hand.

In een korte reeks portretten laat de Raad mensen aan het woord die het thema van dit advies aan den lijve ondervinden: hoe maatschappelijke structuren of taboes onwenselijke medicalisering in de hand kunnen werken. En wat daaraan is te doen. In dit portret staat de omgang met de overgang centraal. We spreken met Anne Blauw (49). Ze vertelt over hoe ze deze levensfase ervaart. En over hoe gebrek aan erkenning ervan, op de werkvloer en in de samenleving, kan leiden tot knelpunten.

Onbestemde klachten

“Ik kon er lang niet de vinger op leggen. Sinds een paar jaar had ik veel onbestemde klachten. Je voelt je niet ziek, maar ook nooit helemaal fit. Ik was bijvoorbeeld vermoeid, had hoofdpijn en was soms prikkelbaar. Het voelt alsof je je lijf niet helemaal onder controle hebt. Dat zorgde bij mij voor flink wat onzekerheid. Wat is er met me aan de hand? Het maakte functioneren op mijn werk ook lastiger, merkte ik. Je hebt gewoonweg niet altijd de puf om te werken. Daardoor ging ook mijn ziekteverzuim omhoog.”

lees verder 

Bedrijfsarts: neem vrouwen serieus

Bedrijfsarts: neem vrouwen in de overgang serieus

De overgang kan voor vrouwen al vervelend genoeg zijn. Helemaal lastig wordt het als de werknemer die er klachten door ondervindt, niet serieus wordt genomen. “In Nederland vinden we dat de overgang nu eenmaal iets is wat gebeurt en waar je mee moet dealen. Niet zeuren en even doorzetten.”

Het gros van de vrouwen in de overgang durft haar klachten niet bespreekbaar te maken op het werk. Overgangskwalen worden op de werkvloer veelal afgedaan als onzin, waardoor vrouwen zich niet serieus genomen voelen en langer blijven doorworstelen met hun klachten dan goed voor hen is. Dat veroorzaakt onnodig ziekteverzuim. Dat stelt bedrijfsarts Marlo van den Kieboom van koepelorganisatie Zorg van de Zaak.

Lees verder

 

Meer onderzoek nodig

Een gedeeld uitgangspunt in de Nederlandse gezondheidszorg is dat de kwaliteit van zorg voor iedereen zou moeten gelden. Dat betekent ook dat de gezondheidszorg rekening houdt met verschillen die er zijn tussen mensen, waaronder de verschillen tussen mannen en vrouwen.

De overgang begint meestal ergens tussen  het 45ste en 55ste jaar, soms eerder. Eén op de 100 vrouwen komt al vroeg in de overgang, al voor hun 40ste. De overgangsperiode kan wel 10 jaar duren. Maar vrouwen zijn zich er niet altijd bewust van dat zij in de overgang zitten, of dat dit gepaard kan gaan met klachten die veel complexer en veelomvattender zijn dan zweetaanvallen en opvliegers.

Vrouwen kunnen last krijgen van depressies of stemmingswisselingen. Dit kan hun werkvermogen aantasten of problemen in hun relaties veroorzaken. Ook na de laatste menstruatie kunnen (fysieke) klachten aanhouden en kan het risico op aandoeningen groter worden, zoals het risico op hart- en vaatziekten.

De oorsprong van klachten, hoe de hormoonhuishouding tijdens en na de overgang precies werkt en hoe dat de rest van het lichaam beïnvloedt, is nog niet goed bekend. Daarom pleiten onder andere WOMEN Inc., Studio Vrouw en Stichting Vuurvrouw voor meer kennis over en onderzoek naar de overgang.